Stilte is de bron van wijsheid
a. rood

Inzichtmeditatie

Vipassana meditatie, ook wel inzichtmeditatie genoemd, is één van de boeddhistische meditatievormen die in Zuidoost-Azië, en inmiddels ook in het Westen, beoefend wordt. Deze kenmerkt zich door heel eenvoudig aandachtig (mindful) en oplettend te zijn. Met aandacht kijken naar ervaringen zonder deze te analyseren, te interpreteren of te beoordelen. Gericht aandacht geven aan dat wat er op dit moment gebeurt. Vanuit dat perspectief gaan waarnemen, maakt de geest helder en ruim. Er ontstaat inzicht in de kracht van de geest en het meer intuïtief begrijpen van de werkelijkheid.

Deze meditatievorm is gebaseerd op de geschriften van de Pali Canon, een boeddhistische verzameling van toespraken van de Boeddha in de oude, Indische taal. Dit is de officiële tekst van het Theravada-boeddhisme waar Vipassanameditatie onder valt. Het woord Vipassana betekent: helder inzicht, de dingen zien zoals ze werkelijk zijn.

Meditatie
Er wordt veel gezegd en geschreven over meditatie. Er bestaan allerlei uiteenlopende gedachten over wat het zou kunnen zijn. Meditatie bestaat al eeuwenlang binnen vele tradities en religieuze stromingen. Als we meditatie in algemene zin vertalen, dan gaat het over “een toestand in jezelf scheppen van ononderbroken, evenwichtig gewaar zijn” of  “vertrouwd raken met concentratie en het richten van aandacht”.

Als we ons specifiek richten op de boeddhistische meditatievormen, dan kun je zeggen dat je door meditatie je eigen innerlijke potentieel, oftewel je innerlijke kwaliteiten en mogelijkheden, kunt leren kennen. Je wordt je bewust van de wijze waarop de oorzaken van lijden en geluk door jezelf worden gecreëerd, door de manier waarop je je waarnemingen inkleurt. Dit gebeurt veelal in de vorm van gedachten, die je aanzetten tot handelen in woord of daad. Meditatie kan je in contact brengen met je wezenlijke natuur van liefde en compassie. Een natuur die je denken en handelen gaat bepalen en kan bijdragen tot goedheid, gezondheid en welzijn voor jezelf en de ander.

Beoefening
De beoefening van Vipassana meditatie kan zittend, liggend, staand en lopend uitgevoerd worden. Het maakt daarbij niet uit welke levensovertuiging je aanhangt. Het is vooral belangrijk dat je op een open en eerlijke manier je eigen leven gaat bestuderen, zonder uit te gaan van vooronderstellingen of ideeën. Dit bestuderen gebeurt niet op een intellectuele manier. Het uitgangspunt bij de beoefening is dat alles wat ervaren wordt op lichamelijk, mentaal en emotioneel gebied welkom is. De zintuigen blijven alert. De aandacht blijft aanwezig bij wat er gebeurt. Niets wordt afgewezen, maar alles wordt juist gezien en erkend en zo mogelijk innerlijk benoemd. De uitdaging is je bewust te zijn van dat wat zich voordoet in ieder moment. Je stapt uit de bekende verhalen over jezelf. Je kunt uiteindelijk bij alle dagelijkse activiteiten en wisselvalligheden in het leven opmerkzaamheid ontwikkelen. De beoefening van inzicht biedt een weg naar bewustwording, naar een vaardige(re) stresshantering en inzicht.

Bij de beoefening van Vipassana meditatie wordt extra aandacht geschonken aan het ontwikkelen van mildheid. Strengheid en streven is ons niet vreemd. Opmerkzaamheid heeft in zekere zin al iets vriendelijks in zich; het is aanwezig in de erkennende, milde houding naar wat zich ook maar voordoet. Om mild te kunnen kijken naar gedachten, gevoelens en emoties, is de beoefening van “liefdevolle vriendelijkheid” behulpzaam.

 

Neem contact op